Σύνοψη: Στο Πέραμα ανοίγει μια συζήτηση που αφορά όχι μόνο τις αριθμητικές ισορροπίες στο Δημοτικό Συμβούλιο, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο ασκείται η διοίκηση. Τοπικοί πολιτικοί παράγοντες περιγράφουν ένα ιδιαίτερα συγκεντρωτικό μοντέλο, στο οποίο οι αντιδήμαρχοι και τα στελέχη της πλειοψηφίας φέρονται να έχουν περιορισμένα περιθώρια αυτόνομης πολιτικής και διοικητικής πρωτοβουλίας. Σύμφωνα με τις ίδιες εκτιμήσεις, αυτή η κατάσταση προκαλεί δυσαρέσκεια και τροφοδοτεί σκέψεις αποστασιοποίησης ή ακόμη και αποχώρησης από την παράταξη. Η εικόνα αυτή, εφόσον επιβεβαιωθεί πολιτικά με ανεξαρτητοποιήσεις, θα μπορούσε να αλλάξει τα δεδομένα στο Δημοτικό Συμβούλιο. Σήμερα, πάντως, η επίσημη σύνθεση του Δημοτικού Συμβουλίου καταγράφει 15 συμβούλους της παράταξης «Πέραμα Όλοι Μαζί» σε σύνολο 25 εδρών.
————-
Αναλυτικά…
Πέραμα: Η «ενός ανδρός αρχή» του Γιάννη Λαγουδάκου, η δυσαρέσκεια στελεχών και το ενδεχόμενο απώλειας της πλειοψηφίας.
Όταν ένας δήμαρχος κρατά όλες τις κλωστές
Θα είναι ο Γιάννης Λαγουδάκος ο επόμενος δήμαρχος που θα κληθεί να κυβερνήσει χωρίς η παράταξή του να διαθέτει την πλειοψηφία στο Δημοτικό Συμβούλιο; Προς το παρόν η απάντηση είναι αριθμητικά «όχι». Η παράταξή του διαθέτει 15 από τις 25 έδρες.
Αν όμως οι πληροφορίες για δυσαρέσκεια αντιδημάρχων και στελεχών μετατραπούν κάποια στιγμή σε πραγματικές αποχωρήσεις ή ανεξαρτητοποιήσεις, τότε το ζήτημα θα πάψει να είναι απλή ή αν θέλετε και δύσκολη πολιτική συζήτηση και θα γίνει καθαρά αριθμητικό.
Και στους δήμους, οι αριθμοί έχουν την κακή συνήθεια να μην ενδιαφέρονται ιδιαίτερα για τις πολιτικές εντυπώσεις.
γράφει ο «Αυτοδιοικητικός»
Στην αυτοδιοίκηση υπάρχει μια λεπτή γραμμή ανάμεσα στον συντονισμό μιας δημοτικής αρχής και στη συγκέντρωση σχεδόν κάθε πολιτικής και διοικητικής πρωτοβουλίας σε ένα πρόσωπο.
Στην περίπτωση του Περάματος, τοπικοί πολιτικοί παράγοντες περιγράφουν ένα μοντέλο διοίκησης που χαρακτηρίζουν ιδιαίτερα συγκεντρωτικό. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις αυτές, ο δήμαρχος Γιάννης Λαγουδάκος εμφανίζεται να διατηρεί τον πρώτο και τελευταίο λόγο στο σύνολο σχεδόν των αποφάσεων και της πολιτικής προβολής της δημοτικής αρχής.
Η πραγματική δοκιμασία ενός τέτοιου μοντέλου, όμως, δεν βρίσκεται στις εντυπώσεις. Βρίσκεται στο εάν οι άνθρωποι που έχουν εκλεγεί και έχουν αναλάβει θέσεις ευθύνης αισθάνονται ότι διαθέτουν πραγματικό χώρο για να διοικήσουν.
Αντιδήμαρχοι με αρμοδιότητες, αλλά χωρίς πραγματικό τιμόνι;
Εδώ βρίσκεται ίσως το πιο ευαίσθητο σημείο της συζήτησης. Οι πληροφορίες που κυκλοφορούν στο τοπικό πολιτικό παρασκήνιο θέλουν ορισμένους αντιδημάρχους και στελέχη της πλειοψηφίας να εμφανίζονται έντονα ενοχλημένοι από τον ιδιαίτερα περιορισμένο, όπως υποστηρίζουν, ρόλο που τους αφήνεται στη διοίκηση. Η αιχμή είναι ακόμη πιο βαριά: ότι μπορεί να έχουν τίτλους, αρμοδιότητες και θεσμικές θέσεις, αλλά όχι την αντίστοιχη πολιτική ελευθερία να αποφασίζουν και να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες.
Με απλά λόγια, σύμφωνα με αυτές τις πηγές, κάποιοι συνεργάτες του δημάρχου δεν θέλουν να είναι απλώς το «διοικητικό προσωπικό» μιας απόφασης που έχει ήδη ληφθεί αλλού. Θέλουν πολιτικό ρόλο, λόγο, πρωτοβουλία και αναγνώριση της δικής τους παρουσίας.
Και εδώ αρχίζει το πραγματικό πρόβλημα για κάθε δημοτική αρχή: όταν οι άνθρωποι που βρίσκονται μέσα στο κυβερνητικό σχήμα αισθάνονται ότι δεν κυβερνούν.
Οι ίδιες πληροφορίες κάνουν λόγο ακόμη και για πρόθεση ορισμένων στελεχών να αποστασιοποιηθούν ή να εξετάσουν την αποχώρησή τους από την παράταξη. Δεν πρόκειται για επιβεβαιωμένες αποχωρήσεις, ούτε υπάρχει προς το παρόν σήμερα επίσημη ανακοίνωση για κάτιι τέτοιο. Πολιτικά, όμως, η ίδια η ύπαρξη αυτής της συζήτησης είναι ενδεικτική μιας εσωτερικής πίεσης που δύσκολα μπορεί να αγνοηθεί.
Γιατί ένας αντιδήμαρχος μπορεί να αντέξει αρκετή γραφειοκρατία. Μπορεί να αντέξει και αρκετές δύσκολες συνεδριάσεις. Αυτό που δύσκολα αντέχεται πολιτικά είναι να έχεις την ευθύνη χωρίς την αντίστοιχη δυνατότητα να αποφασίζεις.
Όταν η εσωτερική δυσαρέσκεια γίνεται πολιτικό πρόβλημα
Οι δημοτικές παρατάξεις δεν διαλύονται συνήθως από μία ημέρα στην άλλη. Προηγείται η συσσώρευση παραπόνων, η αίσθηση ότι ο διάλογος περιορίζεται, οι προσωπικές αποστάσεις και, τελικά, η πολιτική αποξένωση.
Εάν οι εκτιμήσεις που κυκλοφορούν στο Πέραμα αντανακλούν πραγματικές διαθέσεις μέσα στη διοικούσα παράταξη, τότε το ζήτημα δεν είναι απλώς προσωπικό. Αφορά τη συνοχή της δημοτικής αρχής.
Γιατί άλλο πράγμα είναι ένας δήμαρχος να έχει ισχυρό πολιτικό έλεγχο της παράταξής του και άλλο να δημιουργείται η αίσθηση ότι οι υπόλοιποι εκλεγμένοι λειτουργούν ως απλοί κομιστές αποφάσεων.
Και η πολιτική έχει έναν πολύ απλό κανόνα: οι δυσαρεστημένοι συνεργάτες δεν είναι πρόβλημα όσο παραμένουν συνεργάτες. Το πρόβλημα αρχίζει όταν η δυσαρέσκεια μετατρέπεται σε ανεξαρτητοποίηση.
Οι δήμαρχοι που έχασαν την πλειοψηφία
Το ενδεχόμενο δεν είναι θεωρητικό στην ελληνική αυτοδιοίκηση. Μέσα στο 2025, οι δημοτικές αρχές σε Ναύπλιο, Κόρινθο, Σύρο–Ερμούπολη και Κορδελιό–Εύοσμο έχασαν την αριθμητική πλειοψηφία τους, κυρίως μετά από ανεξαρτητοποιήσεις και εσωτερικές ρήξεις. Στο Ναύπλιο καταγράφηκαν διαδοχικές ανεξαρτητοποιήσεις, ενώ στη Σύρο τρεις ανεξαρτητοποιήσεις οδήγησαν τη διοικούσα παράταξη στις 12 από τις 25 έδρες.
Η «ενός ανδρός αρχή» έχει και πολιτικό κόστος
Η συγκεντρωτική διοίκηση μπορεί να προσφέρει ταχύτητα. Μπορεί όμως να δημιουργήσει και ένα παράδοξο: όσο περισσότερο συγκεντρώνονται οι αποφάσεις σε ένα πρόσωπο, τόσο περισσότερο μειώνεται ο πολιτικός χώρος των ανθρώπων που καλούνται να υπερασπιστούν αυτές τις αποφάσεις.
Και τότε οι αντιδήμαρχοι και τα στελέχη δεν έχουν απλώς ένα πρόβλημα ρόλου. Έχουν και ένα πρόβλημα πολιτικής ταυτότητας.
Εάν κάποιος εκλεγμένος σύμβουλος δεν μπορεί να παρουσιάσει στους πολίτες τι ακριβώς αποφάσισε, τι ακριβώς άλλαξε και ποια δική του πρωτοβουλία υλοποιήθηκε, τότε η πολιτική του χρησιμότητα μέσα στην παράταξη περιορίζεται. Και μαζί της περιορίζεται και το κίνητρο να παραμείνει.
Από το δημαρχείο στο Δημοτικό Συμβούλιο
Σήμερα, πάντως, η εικόνα στο Πέραμα είναι αριθμητικά ξεκάθαρη: η παράταξη «Πέραμα Όλοι Μαζί» καταγράφεται επίσημα με 15 από τις 25 έδρες του Δημοτικού Συμβουλίου, άρα διαθέτει την απαιτούμενη αριθμητική πλειοψηφία.
Το πολιτικό ερώτημα, συνεπώς, δεν είναι εάν η πλειοψηφία έχει ήδη χαθεί. Δεν έχει.
Το ερώτημα είναι εάν οι εσωτερικές πολιτικές ισορροπίες μπορούν να μεταβληθούν μέχρι το σημείο όπου η σημερινή αριθμητική υπεροχή θα πάψει να υπάρχει.
Αυτό δεν μπορεί να προεξοφληθεί. Μπορεί όμως να παρακολουθείται μέσα από τις δημόσιες τοποθετήσεις, τις παραιτήσεις, τις ανεξαρτητοποιήσεις και κυρίως τη συμπεριφορά των ίδιων των εκλεγμένων στελεχών.
Θα είναι ο Λαγουδάκος ο επόμενος;
Κάπως έτσι επιστρέφει το αρχικό ερώτημα, αυτή τη φορά χωρίς υπερβολές και χωρίς προεξοφλήσεις:
Θα είναι ο Γιάννης Λαγουδάκος ο επόμενος δήμαρχος που θα κληθεί να κυβερνήσει χωρίς η παράταξή του να διαθέτει την πλειοψηφία στο Δημοτικό Συμβούλιο;
Σήμερα η απάντηση είναι αριθμητικά «όχι». Η παράταξή του διαθέτει 15 από τις 25 έδρες.
Αν όμως οι πληροφορίες για δυσαρέσκεια αντιδημάρχων και στελεχών μετατραπούν κάποια στιγμή σε πραγματικές αποχωρήσεις ή ανεξαρτητοποιήσεις, τότε το ζήτημα θα πάψει να είναι απλή ή αν θέλετε και δύσκολη πολιτική συζήτηση και θα γίνει καθαρά αριθμητικό.
Και στους δήμους, οι αριθμοί έχουν την κακή συνήθεια να μην ενδιαφέρονται ιδιαίτερα για τις πολιτικές εντυπώσεις.
Συνολικά…
Στο Πέραμα η διοίκηση του Γιάννη Λαγουδάκου διαθέτει σήμερα καθαρή αριθμητική πλειοψηφία στο Δημοτικό Συμβούλιο. Αυτό είναι το δεδομένο.
Το υπό συζήτηση ζήτημα είναι άλλο: εάν το μοντέλο διοίκησης που τοπικοί πολιτικοί παράγοντες περιγράφουν ως ιδιαίτερα συγκεντρωτικό δημιουργεί εσωτερικές τριβές και εάν αυτές μπορούν να επηρεάσουν τη συνοχή της παράταξης.
Οι αναφορές περί πιθανών αποχωρήσεων δεν αποτελούν σήμερα επιβεβαιωμένο γεγονός. Αποτελούν πολιτικές πληροφορίες και εκτιμήσεις που μένει να αποδειχθούν ή να διαψευστούν από τις εξελίξεις.
Για έναν δήμαρχο, όμως, η ουσία είναι απλή: η πλειοψηφία δεν είναι μόνο αριθμός εδρών. Είναι και σχέση εμπιστοσύνης με εκείνους που κάθονται δίπλα του.
Και αν αυτή η σχέση αρχίσει να ραγίζει, τότε ακόμη και οι 15 έδρες μπορεί να αποδειχθούν πολύ πιο εύθραυστες απ’ όσο δείχνουν σήμερα στο χαρτί.
