Σύνοψη: Η ενδοοικογενειακή βία αποκτά πλέον διαστάσεις που αποτυπώνονται με ιδιαίτερα έντονο τρόπο στα στοιχεία της Ελληνικής Αστυνομίας. Ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης ανέφερε ότι το 2025 πραγματοποιήθηκαν περίπου 35.000 συλλήψεις, ενώ περίπου 14.000-15.000 υποθέσεις οδηγήθηκαν στη Δικαιοσύνη.
Την ίδια ώρα, ο υπουργός συνέδεσε το ζήτημα της βίας μεταξύ ανηλίκων με παράγοντες που υπερβαίνουν την αστυνομική δράση, όπως η οικογένεια και η εκπαίδευση. Η τοποθέτηση αυτή αποκτά ιδιαίτερο θεσμικό βάρος, καθώς η Πολιτεία έχει ήδη θέσει σε εφαρμογή Εθνική Στρατηγική για την πρόληψη της βίας και την αντιμετώπιση της παραβατικότητας ανηλίκων για την περίοδο 2025-2030.
———-
Αναλυτικά…
Το αποτύπωμα της ενδοοικογενειακής βίας
Στο μέτωπο της ενδοοικογενειακής βίας και της ανήλικης παραβατικότητας εστίασε ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, περιγράφοντας μια πραγματικότητα που πλέον ξεπερνά τα όρια της αστυνομικής διαχείρισης.
Η εικόνα που περιέγραψε ο υπουργός είναι αυτή μιας σταθερής πίεσης στις αστυνομικές υπηρεσίες: περίπου 100 συλλήψεις για περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας κάθε βράδυ, με βάση τις καταγγελίες που υποβάλλονται. Για το 2025 ο συνολικός αριθμός, σύμφωνα με τον ίδιο, ανήλθε περίπου στις 35.000. Από αυτές, περίπου 14.000 έως 15.000 υποθέσεις έφτασαν στη Δικαιοσύνη.
Το στοιχείο έχει σημασία όχι μόνο ως αριθμητικός δείκτης, αλλά και ως ένδειξη της μεγαλύτερης ορατότητας ενός φαινομένου που για χρόνια παρέμενε σε σημαντικό βαθμό πίσω από την πόρτα του οικογενειακού σπιτιού. Η λειτουργία ειδικών γραφείων της ΕΛ.ΑΣ. για την ενδοοικογενειακή βία σε όλη τη χώρα αποτελεί μέρος αυτής της αλλαγής στη διαχείριση των καταγγελιών.
Παράλληλα, ο Χρυσοχοΐδης έκανε αναφορά στην υποτροπή, επισημαίνοντας ότι σημαντικό μέρος των συλληφθέντων επανέρχεται στο σύστημα μετά από προηγούμενα περιστατικά. Πρόκειται για παράμετρο που μεταφέρει τη συζήτηση από την καταστολή στην πρόληψη και στην αποτελεσματική διαχείριση του κινδύνου.
- Η δύσκολη εξίσωση της ανήλικης παραβατικότητας
Στο δεύτερο σκέλος της παρέμβασής του, ο υπουργός στάθηκε στη βία μεταξύ ανηλίκων. Το κρίσιμο σημείο δεν είναι μόνο η ύπαρξη περιστατικών, αλλά η ηλικία στην οποία εμφανίζονται και η ένταση που μπορούν να λάβουν.
Το ερώτημα που έθεσε για ένα παιδί 13 ετών με επαναλαμβανόμενη βίαιη συμπεριφορά είναι ενδεικτικό της δυσκολίας: η ποινική αντιμετώπιση από μόνη της δεν απαντά στο ζήτημα της κοινωνικής επανένταξης και της πρόληψης της υποτροπής.
Η Πολιτεία έχει ήδη κινηθεί προς ένα πιο σύνθετο πλαίσιο. Η Εθνική Στρατηγική 2025-2030 περιλαμβάνει παρεμβάσεις στην πρόληψη, την οικογένεια, το σχολείο και την ποινική μεταχείριση των ανηλίκων, ενώ έχουν αυστηροποιηθεί οι προβλέψεις για όσους έχουν την επιμέλεια ανηλίκων και παραλείπουν τα καθήκοντά τους.
- Η αστυνομία ως τελευταίος κρίκος
Η βασική διαπίστωση είναι ότι η Αστυνομία παρεμβαίνει όταν το πρόβλημα έχει ήδη εκδηλωθεί. Δεν μπορεί να υποκαταστήσει την οικογένεια, το σχολείο, τις κοινωνικές υπηρεσίες ή τις δομές ψυχοκοινωνικής υποστήριξης.
Αυτό είναι και το ουσιαστικότερο πολιτικό και θεσμικό διακύβευμα: η αύξηση των συλλήψεων μπορεί να δείχνει αποτελεσματικότερη αστυνομική ανταπόκριση, δεν αποτελεί όμως από μόνη της μέτρο πρόληψης της βίας.
Η αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας και της ανήλικης παραβατικότητας απαιτεί συνεκτική αλυσίδα παρεμβάσεων, από την έγκαιρη αναγνώριση και την προστασία του θύματος έως την υποστήριξη της οικογένειας, την εκπαίδευση και την επανένταξη του ανηλίκου.
Συνολικά…
Οι αριθμοί που παρουσίασε ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης μεταφέρουν τη συζήτηση για τη βία σε ένα πεδίο πολύ ευρύτερο από την αστυνομική επιχειρησιακή διαχείριση. Οι περίπου 35.000 συλλήψεις για ενδοοικογενειακή βία το 2025 και οι 14.000-15.000 υποθέσεις που, σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργού, οδηγήθηκαν στη Δικαιοσύνη αποτυπώνουν το μέγεθος της πίεσης που δέχεται ο κρατικός μηχανισμός.
Ωστόσο, ειδικά στην περίπτωση των ανηλίκων, η καταστολή αποτελεί μόνο ένα μέρος της απάντησης. Η πρόληψη, η λειτουργία της οικογένειας, η σχολική κοινότητα και οι κοινωνικές υπηρεσίες συνθέτουν το πεδίο στο οποίο κρίνεται αν ένα περιστατικό θα παραμείνει μεμονωμένο ή θα εξελιχθεί σε επαναλαμβανόμενη παραβατική συμπεριφορά.
Η ίδια η Εθνική Στρατηγική 2025-2030 αναγνωρίζει αυτή την πολυπαραγοντική ανάγκη, προβλέποντας δράσεις σε περισσότερα επίπεδα.
Το ζητούμενο, επομένως, δεν είναι μόνο πόσες συλλήψεις θα γίνουν, αλλά πόσα περιστατικά μπορούν να προληφθούν πριν χρειαστεί η αστυνομική παρέμβαση.
