Σύνοψη
- Χρόνιες ελλείψεις προσωπικού: Οι δημόσιες δομές πρωτοβάθμιας περίθαλψης σε Περιστέρι, Αιγάλεω, Ίλιον, Χαϊδάρι και Αγία Βαρβάρα καταγράφουν σοβαρά κενά σε κομβικές ιατρικές ειδικότητες πρώτης γραμμής.
- Αποσπασματική 24ωρη λειτουργία: Ελάχιστες μονάδες καλύπτουν πλήρως εικοσιτετράωρη εφημερία, με αποτέλεσμα την άμεση διαρροή χιλιάδων περιστατικών στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών (ΤΕΠ).
- Αναντιστοιχία κτιρίων και παροχών: Τα προγράμματα ενεργειακής και κτιριακής αναβάθμισης μέσω ευρωπαϊκών κονδυλίων δεν συνοδεύονται πάντοτε από τον αναγκαίο σύγχρονο ιατροτεχνολογικό εξοπλισμό και χειριστές.
- Οικονομική επιβάρυνση νοικοκυριών: Σε μια περιοχή με χαμηλότερα μέσα εισοδήματα, η δυσχέρεια έγκαιρου ραντεβού αναγκάζει τους κατοίκους να στρέφονται είτε στον ιδιωτικό τομέα είτε στις ουρές των νοσοκομείων.
——————-
Αναλυτικά…
Η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (ΠΦΥ) στη Δυτική Αθήνα παραμένει το πιο κρίσιμο, αλλά και το πλέον ευάλωτο τμήμα του Εθνικού Συστήματος Υγείας. Σε μια περιοχή με πληθυσμό που ξεπερνά το μισό εκατομμύριο κατοίκους, τα τοπικά Κέντρα Υγείας καλούνται καθημερινά να σηκώσουν ένα δυσανάλογο φορτίο.
Παρά τις πρόσφατες θεσμικές παρεμβάσεις και τις προσπάθειες κτιριακού εκσυγχρονισμού, η πραγματικότητα στους διαδρόμους των δομών καταδεικνύει έντονη αναντιστοιχία ανάμεσα στις διακηρύξεις και την επιχειρησιακή ετοιμότητα.
- Το κενό στις βασικές ειδικότητες και οι εφημερίες
Το μεγαλύτερο «αγκάθι» εστιάζεται στη στελέχωση. Σε πολυπληθείς δήμους όπως το Περιστέρι, το Αιγάλεω και το Ίλιον, οι ελλείψεις σε παθολόγους, γενικούς ιατρούς, παιδιάτρους και καρδιολόγους οδηγούν σε μεγάλους χρόνους αναμονής για ένα τακτικό ραντεβού.
Οι κενές οργανικές θέσεις και η αργή διαδικασία αναπλήρωσης προσωπικού δημιουργούν συνθήκες εξουθένωσης για τους υπηρετούντες γιατρούς και νοσηλευτές. Παράλληλα, η περιορισμένη δυνατότητα κάλυψης 24ωρων εφημεριών από τις περισσότερες μονάδες στερεί από τις γειτονιές τη συνεχή υγειονομική ασπίδα που έχουν ανάγκη.
- Η αλυσίδα πίεσης προς τα νοσοκομεία
Όταν ένα Κέντρο Υγείας δεν μπορεί να εκτελέσει μια απλή αιματολογική εξέταση, μια ακτινογραφία ή να αντιμετωπίσει ένα έκτακτο περιστατικό αργά το απόγευμα, ο πολίτης οδηγείται μονόδρομα στο νοσοκομείο. Το αποτέλεσμα είναι η άμεση υπερφόρτωση δομών όπως το «Αττικόν» και το Γενικό Κρατικό Νίκαιας.
Τα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών κατακλύζονται από περιστατικά χαμηλής οξύτητας (κατηγορίας 4 και 5), τα οποία υπό κανονικές συνθήκες θα έπρεπε να είχαν διαγνωστεί και αντιμετωπιστεί στη γειτονιά. Αυτή η δυσλειτουργία όχι μόνο εξαντλεί το προσωπικό των νοσοκομείων, αλλά εκτοξεύει τις αναμονές για τα πραγματικά βαριά περιστατικά.
- Υποδομές χωρίς μηχανήματα και χειριστές
Στο μέτωπο των υποδομών, παρατηρείται ένα οξύμωρο φαινόμενο. Ενώ υλοποιούνται έργα ανακαίνισης κτιρίων και ενεργειακής αναβάθμισης, ο διαγνωστικός εξοπλισμός παραμένει συχνά παρωχημένος ή ανεπαρκής.
Σε αρκετές περιπτώσεις, η έλλειψη τεχνολόγων ακτινολόγων ή παρασκευαστών καθιστά ανενεργά σύγχρονα μηχανήματα, ακυρώνοντας στην πράξη τον πρωτοβάθμιο χαρακτήρα της δομής. Χωρίς ολοκληρωμένη εργαστηριακή υποστήριξη, η διάγνωση καθυστερεί και η παραπομπή καθίσταται αναπόφευκτη.
- Το κοινωνικοοικονομικό αποτύπωμα
Στη Δυτική Αθήνα, όπου το διαθέσιμο οικογενειακό εισόδημα δοκιμάζεται έντονα από το κόστος διαβίωσης, η εξάρτηση από τη δημόσια υγεία είναι καθολική. Όταν η πρόσβαση στο δημόσιο ραντεβού απαιτεί εβδομάδες, τα νοικοκυριά είτε αναγκάζονται να επιβαρυνθούν οικονομικά στον ιδιωτικό τομέα είτε αναβάλλουν αναγκαίες προληπτικές εξετάσεις.
Η αναβάθμιση της ΠΦΥ στη δυτική πλευρά της πρωτεύουσας δεν συνιστά απλώς τεχνικό ζήτημα διαχείρισης πόρων, αλλά ευθεία προϋπόθεση κοινωνικής συνοχής και ισότιμης πρόσβασης στην περίθαλψη.
Συνολικά…
Η αποτύπωση της κατάστασης στα Κέντρα Υγείας της Δυτικής Αθήνας αναδεικνύει την ανάγκη για έναν άμεσο και συνεκτικό σχεδιασμό που θα ξεπερνά τις αποσπασματικές παρεμβάσεις. Οι ανακαινίσεις κτιρίων είναι απαραίτητες, όμως χωρίς μαζικές προσλήψεις μόνιμου ιατρικού και παραϊατρικού προσωπικού, η πρωτοβάθμια φροντίδα δεν μπορεί να εκπληρώσει τον ρόλο της.
Η καθιέρωση 24ωρης λειτουργίας σε κομβικές μονάδες, η ανανέωση του βιοϊατρικού εξοπλισμού και η παροχή κινήτρων για την προσέλκυση ιατρών αποτελούν όρους επιβίωσης για το σύστημα. Μόνο εάν τα Κέντρα Υγείας λειτουργήσουν ως πραγματικό ανάχωμα στη γειτονιά θα μπορέσουν τα νοσοκομεία να αναπνεύσουν και οι πολίτες της Δυτικής Αθήνας να απολαμβάνουν αξιοπρεπή και έγκαιρη περίθαλψη.
—————-
Πηγές
- Στοιχεία λειτουργίας και οργανόγραμμα 1ης και 2ης Υγειονομικής Περιφέρειας (ΥΠΕ)
- Εκθέσεις και καταγγελίες σωματείων εργαζομένων στα δημόσια νοσοκομεία και κέντρα υγείας (ΠΟΕΔΗΝ, ΕΙΝΑΠ)
- Ανακοινώσεις και ψηφίσματα δήμων του Δυτικού Τομέα Αθηνών για θέματα δημόσιας υγείας
