Σύνοψη: Η συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΚΕΔΕ στη Λήμνο απέκτησε ιδιαίτερο πολιτικό και συμβολικό χαρακτήρα, αναδεικνύοντας τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι νησιωτικοί, ορεινοί και μικροί Δήμοι της χώρας. Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ Λάζαρος Κυρίζογλου επανέλαβε τη θέση της Ένωσης για ουσιαστική αποκέντρωση, επαρκή χρηματοδότηση και σαφείς αρμοδιότητες. Παράλληλα, ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, στις Υπηρεσίες Δόμησης, στην ενεργειακή μετάβαση, στην κοινωνική πολιτική και στη στήριξη της νησιωτικότητας. Η ΚΕΔΕ υποστηρίζει ότι οι Δήμοι καλούνται να διαχειριστούν ολοένα και περισσότερες ευθύνες χωρίς την ανάλογη οικονομική υποστήριξη, διεκδικώντας ένα νέο μοντέλο διακυβέρνησης που θα ενισχύει τον ρόλο της Αυτοδιοίκησης ως βασικού πυλώνα ανάπτυξης και κοινωνικής συνοχής.
————
Αναλυτικά…
Η επιλογή της Λήμνου ως τόπου συνεδρίασης του Διοικητικού Συμβουλίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας δεν αποτέλεσε μια τυπική οργανωτική απόφαση. Αντιθέτως, λειτούργησε ως ένα ισχυρό πολιτικό μήνυμα για την ανάγκη στήριξης των ακριτικών, νησιωτικών και μικρών δήμων, οι οποίοι τα τελευταία χρόνια βρίσκονται αντιμέτωποι με σύνθετες κοινωνικές, οικονομικές και δημογραφικές προκλήσεις.
Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ και δήμαρχος Αμπελοκήπων – Μενεμένης, Λάζαρος Κυρίζογλου, έθεσε στο επίκεντρο της συζήτησης το διαχρονικό αίτημα της Αυτοδιοίκησης για ουσιαστική αποκέντρωση. Όπως επισήμανε, η μεταφορά αρμοδιοτήτων προς τους δήμους δεν μπορεί να γίνεται χωρίς τους αναγκαίους οικονομικούς πόρους και χωρίς ένα σαφές θεσμικό πλαίσιο που θα επιτρέπει στις τοπικές αρχές να ανταποκρίνονται αποτελεσματικά στις ανάγκες των πολιτών.
Η τοποθέτηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα σε μια περίοδο κατά την οποία η Τοπική Αυτοδιοίκηση καλείται να διαχειριστεί κρίσιμα ζητήματα που αφορούν την κοινωνική πολιτική, την πολιτική προστασία, την ενεργειακή μετάβαση, τη διαχείριση απορριμμάτων, την ψηφιακή διακυβέρνηση και τον χωρικό σχεδιασμό. Οι απαιτήσεις αυξάνονται διαρκώς, ενώ η συζήτηση για την οικονομική αυτοτέλεια των δήμων παραμένει ανοιχτή.
Ιδιαίτερο συμβολισμό είχε η αναφορά στον Άγιο Ευστράτιο και στο πρόγραμμα «Άη Στράτης – Πράσινο Νησί», το οποίο θεωρείται πρότυπο ενεργειακής μετάβασης για τις νησιωτικές περιοχές. Η αξιοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και η μείωση της ενεργειακής εξάρτησης των νησιών αποτελούν στρατηγικούς στόχους τόσο για την Αυτοδιοίκηση όσο και για την κεντρική διοίκηση, ιδιαίτερα στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών πολιτικών για την πράσινη ανάπτυξη.
Παράλληλα, η Δήμαρχος Λήμνου Ελεονώρα Γεώργα έθεσε στο τραπέζι ζητήματα που απασχολούν το σύνολο της νησιωτικής Ελλάδας. Η ανάγκη παροχής φορολογικών κινήτρων, η στεγαστική υποστήριξη για γιατρούς, εκπαιδευτικούς και στελέχη των Σωμάτων Ασφαλείας, καθώς και η βελτίωση των ακτοπλοϊκών συνδέσεων, αποτελούν κρίσιμες προϋποθέσεις για τη συγκράτηση του πληθυσμού και την προσέλκυση νέων κατοίκων.
Κεντρικό θέμα της συνεδρίασης αποτέλεσε και ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ο οποίος φιλοδοξεί να συγκεντρώσει και να εκσυγχρονίσει το διάσπαρτο θεσμικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία των δήμων. Σύμφωνα με την ΚΕΔΕ, σημαντικό μέρος των προτάσεών της έχει ήδη ενσωματωθεί στο τελικό κείμενο, γεγονός που αποτυπώνει τον αυξημένο βαθμό συμμετοχής της Αυτοδιοίκησης στη νομοπαρασκευαστική διαδικασία.
Την ίδια στιγμή, η Ένωση επιχειρεί να ξεκαθαρίσει τη θέση της απέναντι στη δημόσια συζήτηση περί επιβολής νέων τοπικών τελών. Ο Λάζαρος Κυρίζογλου ήταν σαφής ότι η ΚΕΔΕ δεν ζητά νέες επιβαρύνσεις για τους πολίτες, αλλά διεκδικεί την απόδοση των αναγκαίων πόρων που αντιστοιχούν στις αρμοδιότητες των δήμων. Πρόκειται για μια πάγια θέση της Αυτοδιοίκησης, η οποία υποστηρίζει ότι η οικονομική βιωσιμότητα των ΟΤΑ δεν μπορεί να βασίζεται στη συνεχή αύξηση των δημοτικών επιβαρύνσεων.
Σημαντική ήταν και η αναφορά στο ζήτημα των Υπηρεσιών Δόμησης. Η πρόθεση μεταφοράς των πολεοδομικών αρμοδιοτήτων εκτός του πλαισίου των δήμων συναντά την αντίδραση της ΚΕΔΕ, η οποία θεωρεί ότι ο χωρικός σχεδιασμός και οι πολεοδομικές λειτουργίες αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα της τοπικής διακυβέρνησης.
Παράλληλα, οι παρεμβάσεις των επιτροπών της ΚΕΔΕ ανέδειξαν τη σημασία της ψηφιακής διακυβέρνησης, της διαλειτουργικότητας των πληροφοριακών συστημάτων, της προσιτής κατοικίας, της αντιμετώπισης της στεγαστικής κρίσης και της συμμετοχής των δήμων στον σχεδιασμό των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας. Πρόκειται για πεδία που διαμορφώνουν τη νέα ατζέντα της Αυτοδιοίκησης στην Ελλάδα και συνδέονται άμεσα με την ποιότητα ζωής των πολιτών.
Συνολικά…
Η συνεδρίαση της ΚΕΔΕ στη Λήμνο επιβεβαίωσε ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση εισέρχεται σε μια νέα περίοδο διεκδικήσεων και θεσμικών ανακατατάξεων. Η συζήτηση δεν αφορά πλέον μόνο την κατανομή πόρων, αλλά τον συνολικό επαναπροσδιορισμό του ρόλου των δήμων στο αναπτυξιακό και διοικητικό μοντέλο της χώρας. Η νησιωτικότητα, η δημογραφική συρρίκνωση, η ενεργειακή μετάβαση, η ψηφιοποίηση των υπηρεσιών και η στεγαστική κρίση απαιτούν ισχυρούς και λειτουργικούς δήμους με πραγματικές αρμοδιότητες. Η ΚΕΔΕ επιχειρεί να διαμορφώσει ένα συνεκτικό πλαίσιο διεκδικήσεων, επιμένοντας ότι χωρίς οικονομική αυτοτέλεια, θεσμική ενδυνάμωση και ουσιαστική αποκέντρωση, οι τοπικές κοινωνίες θα δυσκολευτούν να ανταποκριθούν στις προκλήσεις της επόμενης δεκαετίας. Η Λήμνος αποτέλεσε, έτσι, το βήμα για μια ευρύτερη πολιτική παρέμβαση υπέρ μιας ισχυρότερης Πρωτοβάθμιας Αυτοδιοίκησης.
—————–
Η ανακοίνωση της ΚΕΔΕ
Από τη Λήμνο το μήνυμα της ΚΕΔΕ για ισχυρή και διεκδικητική Πρωτοβάθμια Αυτοδιοίκηση
Λάζαρος Κυρίζογλου: «Δεν ζητήσαμε ποτέ νέες επιβαρύνσεις για τους πολίτες – Διεκδικούμε τους πόρους και τις αρμοδιότητες που ανήκουν στους Δήμους»
Σαφές πολιτικό και θεσμικό μήνυμα έστειλε από τη Λήμνο το Διοικητικό Συμβούλιο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), το οποίο συνεδρίασε σήμερα, επιβεβαιώνοντας στην πράξη ότι η Αυτοδιοίκηση βρίσκεται στην πρώτη γραμμή διεκδίκησης για τους μικρούς, ορεινούς και νησιωτικούς Δήμους της χώρας.
Τις εργασίες άνοιξε ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ και Δήμαρχος Αμπελοκήπων – Μενεμένης κ. Λάζαρος Κυρίζογλου, τονίζοντας ότι η αποκέντρωση δεν μπορεί να αποτελεί θεωρητική αναφορά αλλά οφείλει να συνοδεύεται από θεσμική ενίσχυση, επαρκείς πόρους και σαφείς αρμοδιότητες.
«Η ΚΕΔΕ είναι δίπλα σε κάθε Δήμο της χώρας, με ιδιαίτερη έμφαση στους μικρούς, ορεινούς και νησιωτικούς Δήμους. Η συνοχή της πατρίδας μας περνά μέσα από τη στήριξη των τοπικών κοινωνιών», υπογράμμισε.
Ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ αναφέρθηκε στην επίσκεψη αντιπροσωπείας στον Άγιο Ευστράτιο και στο έργο «Άη Στράτης – Πράσινο Νησί», επισημαίνοντας ότι η ενεργειακή μετάβαση των νησιών πρέπει να αποτελεί σταθερή εθνική στρατηγική. Παράλληλα, στάθηκε στην επίσκεψη στο Μουσείο Δημοκρατίας, αναδεικνύοντας τη σημασία της ιστορικής μνήμης και της δημοκρατικής ευθύνης.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας του Δήμου Λήμνου με τα Special Olympics Hellas, στο πλαίσιο ίδρυσης Τοπικού Προγράμματος Special Olympics στο νησί. Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΚΕΔΕ έκανε ομόφωνα αποδεκτό το αίτημα οικονομικής ενίσχυσης του Συλλόγου Φίλων Ατόμων με Αναπηρία Λήμνου «Ορίζοντες», αναγνωρίζοντας το σημαντικό κοινωνικό έργο του.
Ο κ. Κυρίζογλου αναφέρθηκε επίσης στη συμμετοχή του στο Περιφερειακό Συμβούλιο Βορείου Αιγαίου, επισημαίνοντας ότι η νησιωτικότητα απαιτεί συνεκτική πολιτική και ουσιαστική ενίσχυση.
Τον λόγο έλαβε η Δήμαρχος Λήμνου κα Ελεονώρα Γεώργα, η οποία ανέδειξε την ανάγκη θέσπισης φορολογικών κινήτρων για τον νησιωτικό χώρο, στεγαστικής στήριξης για γιατρούς, εκπαιδευτικούς και στελέχη Σωμάτων Ασφαλείας, καθώς και ενίσχυσης των ακτοπλοϊκών συγκοινωνιών. Όπως σημείωσε, η παραμονή των νέων στα νησιά αποτελεί ζήτημα ανάπτυξης, κοινωνικής συνοχής αλλά και εθνικής σημασίας.
Στο επίκεντρο ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης
Κατά τη συζήτηση προ ημερησίας διάταξης, ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ αναφέρθηκε στην κατάθεση του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης στη Βουλή.
Όπως τόνισε, περίπου το 75% των θέσεων που είχε εισηγηθεί η ΚΕΔΕ έχει ενσωματωθεί στο κείμενο, γεγονός που αποτυπώνει την ουσιαστική συμμετοχή της Αυτοδιοίκησης στη διαμόρφωση του νέου θεσμικού πλαισίου.
«Η ΚΕΔΕ θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά τη νομοθετική διαδικασία, με στόχο τη βελτίωση του τελικού κειμένου προς όφελος των Δήμων και των τοπικών κοινωνιών», υπογράμμισε.
Ιδιαίτερη μνεία έγινε στη διασφάλιση της χρηματοδότησης για τη στελέχωση των δημοτικών βρεφικών και παιδικών σταθμών, καθώς και στη δυνατότητα, υπό προϋποθέσεις, μη άσκησης ένδικων μέσων σε υποθέσεις εργαζομένων.
«Η ΚΕΔΕ δεν ζήτησε ποτέ νέους φόρους»
Αναφερόμενος στη συζήτηση περί τέλους τοπικής ανάπτυξης, ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ ήταν κατηγορηματικός:
«Ποτέ δεν ζητήσαμε τη θεσμοθέτηση επιβαρύνσεων εις βάρος των πολιτών. Διεκδικούμε σταθερούς και επαρκείς πόρους για να μπορούν οι Δήμοι να ανταποκρίνονται στις αρμοδιότητές τους».
Ο κ. Κυρίζογλου τόνισε ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση δεν μπορεί να καλείται να καλύπτει συνεχώς αυξανόμενες υποχρεώσεις χωρίς την αντίστοιχη χρηματοδότηση, ενώ ανακοίνωσε ότι η μελέτη πραγματικού κόστους λειτουργίας της Αυτοδιοίκησης θα παρουσιαστεί άμεσα και θα αποσταλεί στα συναρμόδια Υπουργεία.
Σταθερή θέση για τις Υπηρεσίες Δόμησης
Ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ επανέλαβε ότι η Ένωση εμμένει στις αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου και του Συνεδρίου της για το ζήτημα της μεταφοράς των Υπηρεσιών Δόμησης.
Όπως σημείωσε, η ΚΕΔΕ θα προσφύγει στο Συμβούλιο της Επικρατείας για τη μεταφορά των πολεοδομιών στο Κτηματολόγιο, επισημαίνοντας ότι οι Υπηρεσίες Δόμησης συνδέονται άμεσα με τις τοπικές υποθέσεις και τον χωρικό σχεδιασμό των Δήμων.
Κατά τη συνεδρίαση παρουσιάστηκαν οι θέσεις της ΚΕΔΕ επί σημαντικών νομοθετικών πρωτοβουλιών. Ο Πρόεδρος της Επιτροπής Οικονομικών κ. Ιωάννης Μουράτογλου ανέπτυξε τις παρατηρήσεις επί του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με έμφαση στην επιδότηση ενοικίου για εκπαιδευτικούς και υγειονομικούς στην περιφέρεια, στα μέτρα ενίσχυσης της προσιτής κατοικίας και περιορισμού της βραχυχρόνιας μίσθωσης, στις ρυθμίσεις για τα Δημοτικά Λιμενικά Ταμεία και στην ενίσχυση 20 εκατ. ευρώ προς τον ΕΔΣΝΑ και τους Δήμους Αττικής για τη διαχείριση απορριμμάτων, ενώ θετικά αξιολογήθηκε και η δυνατότητα συστέγασης δημόσιων υπηρεσιών σε απομακρυσμένες και νησιωτικές περιοχές.
Ο Αντιπρόεδρος της Επιτροπής Ψηφιακής Διακυβέρνησης κ. Νικόλαος Γιαλιτάκης παρουσίασε τις προτάσεις για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, υπογραμμίζοντας την ανάγκη πλήρους διαλειτουργικότητας των δημοτικών συστημάτων, την εφαρμογή της αρχής «Μόνον Άπαξ» και εργαλεία όπως το «mystreet», τα ανοικτά δεδομένα και το Gov.gr Messenger.
Τέλος, ο Πρόεδρος της Επιτροπής Ενέργειας και Περιβάλλοντος κ. Ελευθέριος Ραβιόλος ανέπτυξε τις θέσεις της ΚΕΔΕ για το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο ΑΠΕ, επισημαίνοντας ότι η ενεργειακή μετάβαση απαιτεί δεσμευτική συμμετοχή των Δήμων στη χωροθέτηση, δίκαιο επιμερισμό των ανταποδοτικών τελών, ενίσχυση των Ενεργειακών Κοινοτήτων και προώθηση της πράσινης ανάπτυξης με όρους κοινωνικής αποδοχής και ισόρροπης τοπικής ανάπτυξης.
Η ΚΕΔΕ παραμένει σταθερά προσηλωμένη στην υπεράσπιση του θεσμικού ρόλου της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και στη διεκδίκηση των αναγκαίων πόρων και αρμοδιοτήτων για την ουσιαστική στήριξη των τοπικών κοινωνιών.
Επίσκεψη στον Δήμο Λήμνου
Πριν την έναρξη της συνεδρίασης του Διοικητικού Συμβουλίου, ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ κ. Λάζαρος Κυρίζογλου, ο Β’ Αντιπρόεδρος κ. Γιώργος Παπαναστασίου, ο Γενικός Γραμματέας κ. Δημήτρης Καφαντάρης, τα μέλη του ΔΣ κ.κ. Νίκος Γιαλιτάκης, Μιχάλης Καραμαλάκης, Δημήτρης Μπίρμπας, Γιάννης Μουράτογλου, Κώστας Πελετίδης, Παντελής Τσακίρης και τα μέλη του Εποπτικού Συμβουλίου κ.κ. Βλάσσης Σιώμος και Κωνσταντίνος Κουκάς είχαν συνάντηση εργασίας με την Δήμαρχο κα Ελεονώρα Γεώργα και στελέχη του Δήμου.
