Σύνοψη: Η δημοσκόπηση της Interview, για το political.gr, καταγράφει μια σαφή πολιτική τάση που υπερβαίνει τις επιμέρους μεταβολές των ποσοστών. Σχεδόν ένας στους δύο πολίτες προτιμά αυτοδύναμη κυβέρνηση, ενώ η Νέα Δημοκρατία διατηρεί καθαρό προβάδισμα και παραμένει πάνω από το 30% στην εκτίμηση ψήφου. Η ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα σταθεροποιείται στη δεύτερη θέση, αφήνοντας πίσω το ΠΑΣΟΚ, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ καταγράφει εικόνα πολιτικής εξαΰλωσης. Παράλληλα, οι πολίτες εμφανίζονται να θεωρούν πιθανότερο το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών μέσα στο φθινόπωρο, παρά τις κυβερνητικές διαβεβαιώσεις περί εξάντλησης της τετραετίας. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η σχεδόν ανύπαρκτη απήχηση ενός ενδεχόμενου κόμματος υπό τον Αντώνη Σαμαρά, ακόμη και μεταξύ των ψηφοφόρων της ΝΔ.
———–
Αναλυτικά…
Η τελευταία πανελλαδική δημοσκόπηση της Interview, για το political.gr, δεν αποτελεί απλώς μία ακόμη καταγραφή της κοινής γνώμης. Είναι ένα πολιτικό βαρόμετρο που εκπέμπει ισχυρά και, για ορισμένους, εξαιρετικά δυσάρεστα μηνύματα. Το σημαντικότερο από αυτά είναι ότι η κοινωνία, ύστερα από χρόνια αλλεπάλληλων κρίσεων, συγκυβερνήσεων, πολιτικής αστάθειας και συνεχών αντιπαραθέσεων, φαίνεται να επιστρέφει στην αναζήτηση μιας ισχυρής και αυτοδύναμης διακυβέρνησης.
Το γεγονός ότι το 49% των πολιτών δηλώνει πως προτιμά αυτοδύναμη κυβέρνηση, έναντι 44% που επιλέγει κυβέρνηση συνεργασίας, δεν είναι μία απλή αριθμητική διαφορά. Είναι πολιτικό μήνυμα προς ολόκληρο το κομματικό σύστημα. Οι πολίτες δείχνουν να κουράστηκαν από τα σενάρια, τις ισορροπίες κορυφής και τις εύθραυστες πολιτικές συμφωνίες που συχνά οδηγούν σε παραλυσία αντί για αποτελεσματικότητα.
Παρά τη μικρή δημοσκοπική φθορά της, η Νέα Δημοκρατία εξακολουθεί να κινείται πάνω από το ψυχολογικό όριο του 30%, επιβεβαιώνοντας ότι παραμένει ο κυρίαρχος παίκτης του πολιτικού παιχνιδιού. Η μείωση κατά περίπου μία μονάδα δεν μεταβάλλει ουσιαστικά τους πολιτικούς συσχετισμούς, καθώς η απόσταση από τον δεύτερο παραμένει διψήφια. Αυτό σημαίνει ότι, παρά τη φθορά της εξουσίας, τις κοινωνικές πιέσεις και τις επιμέρους κυβερνητικές αστοχίες, η αντιπολίτευση εξακολουθεί να μην μπορεί να μετατρέψει τη δυσαρέσκεια σε εκλογική δυναμική.
Η μεγαλύτερη ίσως έκπληξη της έρευνας είναι η σταθεροποίηση της ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα στη δεύτερη θέση. Είτε πρόκειται για προσωρινή συσπείρωση είτε για μόνιμη αναδιάταξη του πολιτικού χώρου, το μήνυμα είναι σαφές: ο πρώην πρωθυπουργός εξακολουθεί να διαθέτει πολιτικό εκτόπισμα που λείπει από τους περισσότερους αντιπάλους του. Αντίθετα, το ΠΑΣΟΚ εμφανίζει νέα κάμψη, αποδεικνύοντας ότι εξακολουθεί να αδυνατεί να μετατραπεί σε εναλλακτική δύναμη εξουσίας.
Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η εικόνα του ΣΥΡΙΖΑ. Με ποσοστά που κινούνται κάτω από το 1%, το άλλοτε κυβερνών κόμμα μοιάζει πλέον να βρίσκεται στα όρια της πολιτικής εξαφάνισης. Η κατάρρευση αυτή δεν μπορεί πλέον να αποδοθεί σε συγκυριακούς παράγοντες. Πρόκειται για βαθιά κρίση ταυτότητας, ηγεσίας και αξιοπιστίας, η οποία δύσκολα αναστρέφεται χωρίς συνολική πολιτική ανασυγκρότηση.
Εξίσου ηχηρό είναι και το μήνυμα προς τον Αντώνη Σαμαρά. Τα σενάρια δημιουργίας νέου κόμματος φαίνεται να μην συγκινούν σχεδόν κανέναν. Το συντριπτικό 94% των ψηφοφόρων της Νέας Δημοκρατίας δηλώνει ότι δεν θα τον ακολουθούσε, στοιχείο που αποδομεί κάθε θεωρία περί μαζικής εσωκομματικής αποσταθεροποίησης. Ακόμη και στο σύνολο του εκλογικού σώματος, η πιθανότητα ψήφου σε νέο πολιτικό φορέα παραμένει εξαιρετικά περιορισμένη.
Ιδιαίτερο πολιτικό ενδιαφέρον παρουσιάζει και το εύρημα σύμφωνα με το οποίο σχεδόν οι μισοί πολίτες θεωρούν πιθανές πρόωρες εκλογές το φθινόπωρο. Η εκτίμηση αυτή έρχεται σε αντίθεση με τις επανειλημμένες κυβερνητικές διαβεβαιώσεις περί εξάντλησης της τετραετίας και αποτυπώνει ότι σημαντικό μέρος της κοινωνίας θεωρεί πως οι πολιτικές εξελίξεις μπορεί να επιταχυνθούν εφόσον οι συνθήκες το επιβάλουν.
Τέλος, η αναφορά στα έντεκα χρόνια από το δημοψήφισμα του 2015 λειτουργεί ως υπενθύμιση μιας περιόδου που εξακολουθεί να βαραίνει τη συλλογική πολιτική μνήμη. Οι διαχωριστικές γραμμές εκείνης της εποχής συνεχίζουν να επηρεάζουν αντιλήψεις και πολιτικές συμπεριφορές, υπενθυμίζοντας ότι οι μεγάλες πολιτικές επιλογές αφήνουν αποτύπωμα πολύ πέρα από τη χρονική στιγμή που λαμβάνονται.
Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι σκληρή αλλά καθαρή. Η κυβέρνηση εξακολουθεί να προηγείται χωρίς σοβαρή απειλή, η αντιπολίτευση παραμένει κατακερματισμένη, ενώ η κοινωνία εκπέμπει μήνυμα υπέρ της κυβερνητικής σταθερότητας. Για όσους επένδυσαν στην κυβερνητική φθορά ως μοναδική στρατηγική πολιτικής επιβίωσης, η συγκεκριμένη δημοσκόπηση λειτουργεί περισσότερο ως καμπανάκι κινδύνου παρά ως λόγος αισιοδοξίας.
Συνολικά…
Η δημοσκόπηση της Interview αποτυπώνει μια πολιτική πραγματικότητα που δύσκολα μπορεί να αγνοηθεί. Οι πολίτες δείχνουν να προκρίνουν τη σταθερότητα έναντι των αβέβαιων συνεργασιών, διατηρούν τη Νέα Δημοκρατία σε θέση ισχύος και ταυτόχρονα τιμωρούν την αδυναμία της αντιπολίτευσης να παρουσιάσει πειστική εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης. Η κατάρρευση του ΣΥΡΙΖΑ, η υποχώρηση του ΠΑΣΟΚ και η περιορισμένη απήχηση νέων πολιτικών εγχειρημάτων αποκαλύπτουν ότι το πολιτικό σύστημα βρίσκεται σε φάση βαθιάς αναδιάταξης. Το επόμενο διάστημα δεν θα κριθεί μόνο από τις δημοσκοπήσεις αλλά από την ικανότητα των κομμάτων να μετατρέψουν τα ποσοστά σε πολιτική αξιοπιστία. Μέχρι τότε, το εκλογικό σώμα φαίνεται να επιλέγει τη συνέχεια, στέλνοντας ένα αυστηρό μήνυμα προς όσους εξακολουθούν να επενδύουν περισσότερο στην επικοινωνία παρά στην ουσία της πολιτικής.
