Το έργο διευθέτησης του Ρέματος Πικροδάφνης εισέρχεται σε καθοριστική φάση, με την Περιφέρεια Αττικής να κινεί τις διαδικασίες αναγκαστικών απαλλοτριώσεων για ακίνητα που βρίσκονται εντός της ζώνης παρέμβασης. Η παρέμβαση αφορά το τμήμα από τη Λεωφόρο Βουλιαγμένης έως την εκβολή στο Σαρωνικό, επηρεάζοντας περιοχές των Δήμων Αγίου Δημητρίου, Αλίμου και Παλαιού Φαλήρου.
Οι ιδιοκτήτες παρόχθιων ιδιοκτησιών, καλούνται να ελέγξουν τα στοιχεία, να υποβάλουν ενστάσεις και, εφόσον επιθυμούν, να προχωρήσουν σε εθελοντική εξαγορά των ακινήτων τους εντός 30 ημερών. Το έργο εντάσσεται στο Πρόγραμμα Δημοσίων Έργων και στοχεύει στην ενίσχυση της αντιπλημμυρικής προστασίας της Νότιας Αθήνας.
Παράλληλα, αναδεικνύεται η σημασία του ρέματος ως ενός από τα τελευταία φυσικά υδατορέματα της Αττικής, με ιδιαίτερη οικολογική αξία. Η παρέμβαση επιχειρεί να ισορροπήσει μεταξύ της ανάγκης για ασφάλεια και της διατήρησης του φυσικού περιβάλλοντος.
Αναλυτικά…
Σε κρίσιμο στάδιο εισέρχεται το έργο διευθέτησης του Ρέμα Πικροδάφνης, καθώς η Περιφέρεια Αττικής προχωρά στην έναρξη των διαδικασιών αναγκαστικής απαλλοτρίωσης ιδιωτικών ακινήτων. Η παρέμβαση αφορά το τμήμα του ρέματος που εκτείνεται από τη Λεωφόρος Βουλιαγμένης έως την εκβολή του στο Σαρωνικό, εντός των διοικητικών ορίων των Δήμων Άγιος Δημήτριος Αττικής, Άλιμος και Παλαιό Φάληρο.
Η αρμόδια Διεύθυνση Τεχνικών Έργων, στο πλαίσιο υλοποίησης του Προγράμματος Δημοσίων Έργων, ανακοίνωσε την πρόθεσή της να επισπεύσει τις απαλλοτριώσεις σύμφωνα με το εγκεκριμένο διάγραμμα οριοθέτησης. Οι ιδιοκτήτες των επηρεαζόμενων ακινήτων (παρόχθιων ιδιοκτησιών), καλούνται να υποβάλουν τυχόν αντιρρήσεις, να ελέγξουν την ακρίβεια των στοιχείων και να καταθέσουν ενστάσεις όπου απαιτείται, προκειμένου να διασφαλιστεί η ομαλή εξέλιξη των αποζημιώσεων. Παράλληλα, παρέχεται η δυνατότητα εθελοντικής εξαγοράς των ακινήτων εντός προθεσμίας 30 ημερών από τη δημοσιοποίηση της σχετικής ανακοίνωσης.
Το έργο εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική αντιπλημμυρικής θωράκισης της Νότιας Αθήνας, ανταποκρινόμενο σε διαχρονικά αιτήματα των τοπικών κοινωνιών. Όπως επισημαίνεται από την Περιφέρεια, η παρέμβαση αποσκοπεί τόσο στην προστασία της ανθρώπινης ζωής και περιουσίας όσο και στη διατήρηση του φυσικού χαρακτήρα του ρέματος.
Ιστορικό και περιβαλλοντική σημασία του Ρέματος Πικροδάφνης
Το Ρέμα Πικροδάφνης αποτελεί ένα από τα τελευταία φυσικά ρέματα του λεκανοπεδίου της Αθήνας που διατηρούν σε μεγάλο βαθμό την ανοιχτή και φυσική τους κοίτη. Η ιστορία του συνδέεται άμεσα με τη γεωμορφολογία της νότιας Αττικής και τη φυσική αποστράγγιση των υδάτων από τον Υμηττό προς τον Σαρωνικό κόλπο.
Κατά τις δεκαετίες της έντονης αστικοποίησης (1950–1980), μεγάλα τμήματα του ρέματος υπέστησαν πιέσεις, αυθαίρετες παρεμβάσεις και απόπειρες εγκιβωτισμού, χωρίς όμως να καλυφθεί πλήρως, σε αντίθεση με άλλα ρέματα της Αθήνας. Από τη δεκαετία του 1990 και έπειτα, αναπτύχθηκε ισχυρό περιβαλλοντικό κίνημα πολιτών και φορέων που διεκδίκησε τη διατήρηση της φυσικής μορφής του, οδηγώντας σε σημαντικές δικαστικές και διοικητικές παρεμβάσεις υπέρ της προστασίας του.
Σήμερα, το ρέμα λειτουργεί ως πολύτιμος οικολογικός διάδρομος, φιλοξενώντας πλούσια χλωρίδα και πανίδα, ενώ παράλληλα αποτελεί κρίσιμο στοιχείο για την αντιπλημμυρική ισορροπία της περιοχής.
Στο διαταύτα
Η εξέλιξη του έργου στο Ρέμα Πικροδάφνης αποτυπώνει με χαρακτηριστικό τρόπο τη διαχρονική σύγκρουση ανάμεσα στην ανάγκη αστικής προστασίας και τη διατήρηση των φυσικών οικοσυστημάτων. Από τη μία πλευρά, η αντιπλημμυρική θωράκιση αποτελεί αδιαμφισβήτητη προτεραιότητα, ιδιαίτερα σε μια περιοχή που έχει επανειλημμένα δοκιμαστεί από ακραία καιρικά φαινόμενα. Από την άλλη, το συγκεκριμένο ρέμα δεν είναι ένα απλό τεχνικό έργο υποδομής, αλλά ένας ζωντανός περιβαλλοντικός οργανισμός με σημαντική οικολογική και κοινωνική αξία.
Η επιλογή της αναγκαστικής απαλλοτρίωσης αναδεικνύει την αποφασιστικότητα της διοίκησης να προχωρήσει το έργο, αλλά ταυτόχρονα εγείρει ζητήματα κοινωνικής αποδοχής, δικαιοσύνης στις αποζημιώσεις και διαφάνειας στη διαδικασία. Η επιτυχία του εγχειρήματος θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την ικανότητα των αρμόδιων φορέων να διασφαλίσουν τόσο την τεχνική αρτιότητα όσο και την περιβαλλοντική ευαισθησία της παρέμβασης.
Σε τελική ανάλυση, το Ρέμα Πικροδάφνης μπορεί να αποτελέσει πρότυπο για το πώς οι σύγχρονες πόλεις διαχειρίζονται τα φυσικά τους υδάτινα στοιχεία: όχι ως εμπόδιο προς εξαφάνιση, αλλά ως πολύτιμο πόρο που απαιτεί ισορροπημένη, βιώσιμη και συμμετοχική διαχείριση.
