Σύνοψη
- Το οικονομικό μέγεθος: Συνολικά 13 διαγωνιστικές διαδικασίες ύψους 299 εκατ. ευρώ της περιόδου 2019-2023 στην Περιφέρεια Αττικής, – περίοδο διοίκησης Πατούλη-, και τον ΕΣΔΝΑ βρίσκονται στο επίκεντρο σοβαρών καταγγελιών.
- Το διαγωνιστικό μοτίβο: Καταγράφεται συστηματικός αποκλεισμός ανταγωνιστών για διαδικαστικούς λόγους, με αποτέλεσμα κρίσιμα έργα δεκάδων εκατομμυρίων να καταλήγουν σε έναν μοναδικό έγκυρο συμμετέχοντα.
- Το θεσμικό κενό στη Συγγρού: Ερωτήματα εγείρει η καταγγελλόμενη χρήση χώρων του κεντρικού κτιρίου από τον αδελφό του τότε περιφερειάρχη χωρίς καμία επίσημη διοικητική αρμοδιότητα.
- Η δικαστική εκκρεμότητα: Οι εκθέσεις ελέγχου των ορκωτών ελεγκτών της ΣΟΛ παραμένουν χωρίς δημοσιοποίηση στα γραφεία της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών εδώ και σχεδόν δύο χρόνια.
————–
Αναλυτικά…
Η διαχείριση του δημόσιου χρήματος στην Τοπική Αυτοδιοίκηση αποτελεί διαχρονικά πεδίο έντονης θεσμικής και πολιτικής αντιπαράθεσης. Όταν μάλιστα το διακύβευμα αγγίζει τα 299 εκατομμύρια ευρώ, η ανάγκη για απόλυτη διαφάνεια καθίσταται αδιαπραγμάτευτη.
Στο επίκεντρο επανέρχεται η περίοδος 2019-2023 στην Περιφέρεια Αττικής και τον Ειδικό Διαβαθμιδικό Σύνδεσμο Νομού Αττικής (ΕΣΔΝΑ), υπό τη διοίκηση του Γιώργου Πατούλη. Δεκατρείς κομβικές συμβάσεις και η διαγωνιστική τους διαδρομή συγκεντρώνουν σοβαρά ερωτήματα.
- Η διαδρομή από τον υγιή ανταγωνισμό στον «έναν και μοναδικό»
Στη θεωρία των δημοσίων συμβάσεων, ο ανοιχτός ανταγωνισμός διασφαλίζει το δημόσιο συμφέρον και τη βέλτιστη σχέση κόστους-οφέλους. Στην πράξη, ωστόσο, σε σειρά κρίσιμων διαγωνισμών καταγράφεται ένα σχεδόν πανομοιότυπο μοτίβο εξέλιξης.
Διαδικασίες που ξεκινούσαν με το ενδιαφέρον πολλαπλών οικονομικών φορέων κατέληγαν, μετά από αλλεπάλληλους αποκλεισμούς για τυπικούς λόγους ή ελλείψεις εγγυητικών επιστολών, να κατακυρώνονται σε έναν και μοναδικό εναπομείναντα υποψήφιο.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση έργου ύψους 18,4 εκατ. ευρώ, όπου από τους τέσσερις αρχικούς διεκδικητές οι τρεις απορρίφθηκαν λόγω διαδικαστικών ελλείψεων στα δικαιολογητικά. Το ίδιο ακριβώς σκηνικό επαναλήφθηκε σε άλλη σύμβαση ύψους 24,7 εκατ. ευρώ.
- Συμβάσεις 44 εκατομμυρίων με απουσία ουσιαστικού ανταγωνισμού
Το συγκεκριμένο φαινόμενο δεν περιορίστηκε σε μεμονωμένα τεχνικά αντικείμενα. Αντιθέτως, κορυφώθηκε σε διαγωνισμό μαμούθ, προϋπολογισμού 44 εκατομμυρίων ευρώ, όπου από τους τρεις συμμετέχοντες έμεινε τελικά ένας ενεργός.
Αντίστοιχη τροπή σημειώθηκε και σε μικρότερες αλλά οικονομικά σημαντικές αναθέσεις, όπως έργα ύψους 8,88 εκατ. και 9,3 εκατ. ευρώ. Και εκεί, οι διαγωνισμοί ολοκληρώθηκαν με μόλις μία έγκυρη προσφορά.
Νομικά, ο αποκλεισμός εταιρειών που δεν πληρούν τους όρους των τευχών δημοπράτησης είναι θεμιτός και προβλεπόμενος. Όταν όμως η εξέλιξη αυτή παγιώνεται σε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ, γεννάται μείζον ζήτημα σχετικά με τους όρους των διακηρύξεων.
- Το μυστήριο με τα πορίσματα των ορκωτών στην Εισαγγελία
Το πλέον κρίσιμο σημείο της υπόθεσης εστιάζεται στη διαδρομή των ελέγχων. Για τις συγκεκριμένες συμβάσεις πραγματοποιήθηκε εξονυχιστικός έλεγχος από ορκωτούς ελεγκτές λογιστές της ΣΟΛ, με σκοπό τη διακρίβωση της νομιμότητας των διαδικασιών.
Εντούτοις, σύμφωνα με τις καταγγελίες, τα σχετικά πορίσματα παραμένουν επί σχεδόν δύο χρόνια αναξιοποίητα στα συρτάρια της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών, χωρίς να έχουν τεθεί σε δημόσια γνώση ή να έχουν αποσαφηνιστεί οι τυχόν ευθύνες.
Η διατήρηση των εκθέσεων αυτών στο σκοτάδι δημιουργεί ένα επικίνδυνο θεσμικό κενό. Οι πολίτες και οι ελεγκτικοί μηχανισμοί δικαιούνται να γνωρίζουν εάν εντοπίστηκαν παρατυπίες, ποιες εξηγήσεις δόθηκαν και πώς ακριβώς αξιολογήθηκαν τα ευρήματα.
- Η ανεξήγητη παρουσία στο «Μέγαρο» της Λεωφόρου Συγγρού
Στο κάδρο των αποκαλύψεων προστίθεται και μια σοβαρή παράμετρος διοικητικής λειτουργίας. Καταγγελίες αναφέρουν ότι ο αδελφός του πρώην περιφερειάρχη χρησιμοποιούσε γραφειακό χώρο στην έδρα της Περιφέρειας επί της Λεωφόρου Συγγρού.
Το ζήτημα δεν έγκειται στην προσωπική συγγένεια, αλλά στην παντελή έλλειψη θεσμικής ιδιότητας ή υπηρεσιακού ρόλου. Η χρήση δημόσιων εγκαταστάσεων απαιτεί αυστηρό κανονιστικό πλαίσιο και καταγεγραμμένη θεσμική ευθύνη.
Εγείρονται καίρια ερωτήματα για τη φύση των συναντήσεων που πραγματοποιούνταν στον χώρο, καθώς και για το εάν τηρήθηκαν αρχεία εισόδου ή υλικό ασφαλείας που να αποτυπώνουν τη δραστηριότητα στο συγκεκριμένο γραφείο.
Συνολικά…
Η υπόθεση των 13 συμβάσεων συνολικού ύψους 299 εκατ. ευρώ στην Περιφέρεια Αττικής υπερβαίνει τη συνήθη πολιτική αντιπαράθεση. Αγγίζει τον πυρήνα της λειτουργίας των δημοκρατικών θεσμών και της διαχείρισης των εθνικών και ευρωπαϊκών πόρων. Η επανάληψη διαγωνισμών που καταλήγουν σε έναν μοναδικό συμμετέχοντα, σε συνδυασμό με σκιές στη λειτουργία της κεντρικής διοίκησης, υπονομεύει την εμπιστοσύνη των πολιτών. Η παραμονή των πορισμάτων των ορκωτών λογιστών στα εισαγγελικά γραφεία επί σχεδόν δύο έτη χωρίς δημόσια ενημέρωση δεν μπορεί να συνεχιστεί. Η δικαιοσύνη και οι αρμόδιες ελεγκτικές αρχές οφείλουν να διαλευκάνουν πλήρως την υπόθεση, προσφέροντας καθαρές απαντήσεις για κάθε ευρώ που δαπανήθηκε.
—————-
Πηγές
- Στοιχεία διαγωνιστικών διαδικασιών και συμβάσεων Περιφέρειας Αττικής και ΕΣΔΝΑ (περίοδος 2019-2023)
- Αναφορές για τους ελέγχους ορκωτών λογιστών της εταιρείας ΣΟΛ
- Δικογραφικά στοιχεία και αναφορές προς την Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών
