Σύνοψη: Η κυβερνητική εξαγγελία για μεταφορά των Υπηρεσιών Δόμησης από τους δήμους στο Ελληνικό Κτηματολόγιο πυροδοτεί έντονη σύγκρουση με την Αυτοδιοίκηση. Ο Α’ αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ και δήμαρχος Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης, Γρηγόρης Κωνσταντέλλος, απορρίπτει το κυβερνητικό αφήγημα περί γενικευμένης διαφθοράς στους δήμους, υποστηρίζοντας ότι το πραγματικό πρόβλημα εντοπίζεται στο ισχύον σύστημα έκδοσης ηλεκτρονικών οικοδομικών αδειών και στην ανεπάρκεια των προληπτικών ελέγχων. Παράλληλα, αφήνει σαφείς αιχμές ότι ο πρωθυπουργός οδηγήθηκε σε λανθασμένα συμπεράσματα από εσφαλμένη πληροφόρηση. Η αντιπαράθεση αποκτά πλέον έντονα πολιτικά χαρακτηριστικά, καθώς η ΚΕΔΕ προαναγγέλλει συγκέντρωση στοιχείων και πιθανή προσφυγή στη Δικαιοσύνη.
———–
Αναλυτικά…
Η κυβέρνηση φαίνεται πως αποφάσισε να βρει τον… εύκολο ένοχο για το διαχρονικό χάος στην πολεοδομία. Και αντί να αναζητήσει τις πραγματικές αιτίες ενός προβληματικού συστήματος, επέλεξε να σηκώσει το δάχτυλο απέναντι στην Αυτοδιοίκηση, παρουσιάζοντας περίπου τους δήμους ως τη φωλιά της διαφθοράς. Μόνο που αυτή τη φορά το αφήγημα δεν πέρασε αναπάντητο.
Ο δήμαρχος Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης και Α’ αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ, Γρηγόρης Κωνσταντέλλος, όχι μόνο απέρριψε με σκληρή γλώσσα την κυβερνητική επιχειρηματολογία, αλλά άφησε και μια πολιτική «βόμβα» να σκάσει στο Μέγαρο Μαξίμου: ότι ο πρωθυπουργός παραπλανήθηκε από όσους του παρουσίασαν τους δήμους ως την πηγή του προβλήματος.
Πρόκειται για μια εξαιρετικά σοβαρή πολιτική αιχμή. Διότι, αν πράγματι ο πρωθυπουργός οδηγήθηκε σε τόσο κρίσιμες αποφάσεις στηριζόμενος σε λανθασμένες εισηγήσεις, τότε το πρόβλημα δεν βρίσκεται στις ΥΔΟΜ αλλά στους συμβούλους που παράγουν πολιτική με… εκθέσεις ιδεών αντί για πραγματικά στοιχεία.
Ο Κωνσταντέλλος, μάλιστα, δεν περιορίστηκε σε γενικόλογες καταγγελίες. Παρουσίασε συγκεκριμένα δεδομένα, σύμφωνα με τα οποία περίπου επτά στις δέκα οικοδομικές άδειες εμφανίζουν παρατυπίες, υπερβάσεις ή ελλείψεις όταν τελικά ελεγχθούν. Κι όμως, τα έργα ξεκινούν κανονικά, αφού το ισχύον ηλεκτρονικό σύστημα επιτρέπει την έκδοση αδειών από ιδιώτες μηχανικούς χωρίς ουσιαστικό προληπτικό κρατικό έλεγχο.
Εδώ ακριβώς καταρρέει και το κυβερνητικό αφήγημα. Εάν το πρόβλημα γεννιέται στο μοντέλο ελέγχου και όχι στον δήμο που καλείται εκ των υστέρων να διαχειριστεί τις συνέπειες, τότε η μεταφορά των ΥΔΟΜ στο Κτηματολόγιο δεν αποτελεί μεταρρύθμιση αλλά διοικητική μετακόμιση χωρίς θεραπεία. Αλλάζεις την ταμπέλα στην πόρτα, όχι την παθογένεια.
Και σαν να μην έφτανε αυτό, η επιλογή του Κτηματολογίου μόνο ερωτήματα γεννά. Ενός οργανισμού που εδώ και χρόνια έχει βρεθεί στο στόχαστρο για καθυστερήσεις, γραφειοκρατία, συσσωρευμένες εκκρεμότητες και συνεχείς παρατάσεις στις διαδικασίες κτηματογράφησης. Αντί, λοιπόν, να ενισχυθούν οι ήδη υποστελεχωμένες ΥΔΟΜ με προσωπικό και ελεγκτικούς μηχανισμούς, η κυβέρνηση δείχνει να πιστεύει ότι η μεταφορά αρμοδιοτήτων αρκεί για να εξαφανιστούν τα προβλήματα.
Η πρωτοβουλία του Κωνσταντέλλου να ζητήσει αναλυτικό έλεγχο αδειών και διαβίβαση των ευρημάτων στον αρμόδιο εισαγγελέα ανεβάζει ακόμη περισσότερο τους τόνους. Διότι, αν τα στοιχεία επιβεβαιώσουν όσα καταγγέλλονται, τότε κάποιοι θα κληθούν να εξηγήσουν γιατί επί χρόνια το κράτος παρακολουθούσε αμέτοχο ένα σύστημα που λειτουργούσε με ελλιπείς ελέγχους.
Συνολικά…
Η αντιπαράθεση για τις Υπηρεσίες Δόμησης ξεπερνά κατά πολύ μια διοικητική αναδιάρθρωση. Αγγίζει τον πυρήνα της σχέσης κεντρικού κράτους και Αυτοδιοίκησης, αλλά και το διαχρονικό πρόβλημα της μεταφοράς ευθυνών αντί της αντιμετώπισης των αιτιών. Αν η κυβέρνηση επιδιώκει πραγματική μεταρρύθμιση, οφείλει να τεκμηριώσει τις επιλογές της με αδιάσειστα στοιχεία και όχι με γενικεύσεις που απαξιώνουν συλλήβδην τους δήμους. Από την άλλη, η πρόταση της ΚΕΔΕ για συστηματικό έλεγχο των οικοδομικών αδειών και διαβίβαση των ευρημάτων στη Δικαιοσύνη δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε η συζήτηση να περάσει από τις πολιτικές εντυπώσεις στα πραγματικά δεδομένα. Γιατί τελικά, οι πολίτες δεν ενδιαφέρονται ποιος έχει την αρμοδιότητα, αλλά ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη όταν το σύστημα αποτυγχάνει.
